სტრატეგიული გეგმის შესამუშავებლად, საჭიროა:
1. სიტუაციის ანალიზი, ინფორმაციის მოძიება
- კონფლიქტის ანალიზი: ჯერ კარგად უნდა გავერკვეთ, რა ხდება
- მოწინააღმდეგის შესწავლა:
- საყრდენი ბურჯები: რომელ ინსტიტუტებზე და ადამიანებზე დგას მისი ძალაუფლება
- მონაწილე პირები:
- ვინ რა პოზიციაზე მუშაობს (ინსტიტუციების ორგანიზაციული ხე)
- ვინ აკეთებს არაფორმალურად რეჟიმის საქმეს
- ძლიერი მხარეები
- სუსტი წერტილები
- მოკავშირეთა სპექტრის ჩამოწერა (მოსახლეობიდან ვინ რამდენად ახლოსაა ჩვენს პოზიციასთან)
- საკუთარი თავის შესწავლა:
- რისი რესურსი გვაქვს
- რისი რესურსი არ გვაქვს
- რესურსების სწორი განაწილება
- კონფლიქტის ანალიზის ხელსაწყოები
- SWOT ანალიზი (ძლიერი და სუსტი მხარეები, წარმატების შესაძლებლობები და საფრთხეები)
- SMART – ხელშესახები მიზნების ჭკვიანურად დასახვა
- New Tactics-ის სტრატეგიული ხელსაწყოების ნაკრები
- მოწინააღმდეგის შესწავლა:
მიდგომა შემუშავებულია ICNC-ს სტრატეგიული დაგეგმვის მიდგომის და New Tactics In Human Rights-ის Strategy Toolkit-ის მიხედვით.
2. ხედვის ჩამოყალიბება
ხედვა წარმოადგენს ადამიანურ ენაზე აღწერილ იმ სიტუაციას, რისი მიღწევაც გვინდა.
აუცილებელია დეტალების მითითებაც.
მაგალითად, “ჩემი ხედვაა, რომ მთავრობამ დათმოს ძალაუფლება” არასწორია, რადგან აკლია დეტალები. სწორი იქნებოდა: “ჩემი ხედვაა, რომ მთავრობა აღარ სარგებლობდეს საკმარისი მხარდაჭერით მოსახლეობაში, სამთავრობო ინსტიტუციებში და საერთაშორისო პარტნიორებისგან, და იძულებული ხდება, ძალაუფლება დათმოს”.
ესეთი ფორმულირება უკვე სამოქმედო გეგმის შემუშავებისთვის გამოდგება.
3. სტრატეგიის შემუშავება
გასათვალისწინებელი საკითხები
- კამპანიების სამიზნე უნდა იყოს 1. პუნქტში, ანალიზისას გამოვლენილ სუსტ წერტილებში შეტევა
- საჭიროა რესურსების სწორი განაწილება
- გადაწყვეტილების მიღება, წინააღმდეგობა ცენტრალიზებული იყოს თუ დეცენტრალიზებული
- ცენტრალიზებული: კარგია, რომ ლიდერი სწრაფად ახერხებს გადაწყვეტილებების მიღებას, მაგრამ ცუდია, რომ ლიდერი შეიძლება დაიჭირონ
- დეცენტრალიზებული: კარგია, რომ ლიდერის დაჭერით მოძრაობას არაფერი ემუქრება, ცუდია, რომ კოორდინაცია და მოქმედების შეთანხმება რთულდება
არაძალადობრივი კამპანიების შემუშავება
- არაძალადობრივი კამპანიების შემუშავება
- კამპანიების მოფიქრება (სუსტ წერტილში, არსებული რესურსებით შეტევა)
- მაგ. შეიძლება ანალიზისას დავადგინეთ, რომ შემოსავლების სამსახურში კადრები ოპოზიციურადაა განწყობილი და დიდი რესურსიც არ აქვთ, და ამ ინსტიტუციის პარალიზებით სისტემის სხვა საყრდენი ბურჯებიც ფერხდება
- კამპანიების სტრატეგიული თანმიმდევრობის მოფიქრება
- მაგ. პირველმა კამპანიამ კარგი ნიადაგი (ხალხის აზრი, ა.შ.) გაუმზადოს მეორე კამპანიას ეფექტურობისთვის
- ან პირველმა კამპანიამ შეასუსტოს რომელიმე ინსტიტუცია და მეორე კამპანიამ მერე იმ ადგილზე დაარტყას)
- თითოეული კამპანიის შემუშავებისას უნდა გამოვიყენოთ ეს მთლიანი დოკუმენტი (ანუ გავაკეთოთ სიტუაციის ანალიზი, ჩამოვაყალიბოთ ხედვა და სტრატეგია).
- შენიშვნა: სტრატეგია ზოგადია და ხანგრძლივი, ამიტომ გარემოებების ცვლა ძალიან არ აზიანებს, ხოლო კამპანია შედარებით კონკრეტული და მოკლევადიანია, ამიტომ კამპანია უფრო რთული დასაგეგმია, რადგან ერთ დღეში შეიძლება ისეთი რამე შეიცვალოს, რომ კამპანიის პირველადი სტრატეგია და აღარ იყოს ეფექტური და ახალ გარემოზე იყოს მოსარგები.
- კამპანიების მოფიქრება (სუსტ წერტილში, არსებული რესურსებით შეტევა)
ვრცლად საკითხავი დაგეგმვაზე
ვრცელი და უფრო ყოვლისმომცველი სტატია სტრატეგიულ დაგეგმვაზე.
Photo by Startaê Team on Unsplash